Baner Cytrusy Baner Egzotyka
Sklep z roslinami wloskierosliny.pl

Belka Forum Cytrusy

FAQ  Szukaj  Rejestracja  Zaloguj

Forum Cytrusy i Egzotyka Strona Główna »  Choroby, szkodniki, porady, identyfikacja - dotyczące cytrusów » Porady dotyczące cytrusów i ich uprawy, pozostałe problemy związane z cytrusami » Opis botaniczny cytrusa

Opis botaniczny cytrusa
Autor Wiadomość

Sławomir 



Pomógł: 2 razy
Dołączył: 04 Kwi 2010
Posty: 451
Skąd: Jaszczew

Wysłany: 2010-08-23, 09:43   Opis botaniczny cytrusa

Opis botaniczny

Termin "owoce cytrusowe" pochodzi od łacińskiej nazwy Citrus, który należy do rodziny rutowatych (Rutaceae) i obejmuje cytryny, pomarańcze, mandarynki, grejpfruty, pompele oraz wiele krzyżówek. Rodzina rutowatych liczy ok. 149 rodzajów i ok. 1300 gatunków roślin. Są to wiecznie zielone, średniej wielkości krzewy lub drzewa, które rosną w klimacie subtropikalnym i tropikalnym. Do rodzaju Citrus oprócz gatunków uprawianych, mających jadalne owoce należą także gatunki rodzące owoce niejadalne (np. pomarańcza trójlistkowa). Są one często wykorzystywane jako podkładki dla odmian szlachetnych, a w krajach śródziemnomorskich do obsadzania ulic i robienia żywopłotów. Do rodziny rutowatych zalicza się także gatunki nie należące do rodzaju Citrus, jak kumkwat należący do rodzaju Fortunella oraz muraja należąca do rodzaju Murraya.

Pędy

Pędy u większości gatunków mają ciernie, ale spotyka się też gatunki o małych cierniach lub bez - są to zazwyczaj odmiany uprawne. Ciernie są twarde i ostre, czasami osiągają długość 2-3 cm. Odstraszają nieproszonych gości.



Liście

Są główną ozdobą rośliny. Są zimozielone, jajowate lub eliptyczne. Mogą być całobrzegie lub drobno pikowane. U niektórych gatunków występuje rozszerzony ogonek liściowy posiadający po bokach szerokie skrzydełka (petiolę), np. pompela lub grejpfut. Cechą charakterystyczną roślin cytrusowych jest to, że gubią one dwu-, trzyletnie liście. Wtedy błyszcząca blaszka liściowa zaczyna trzcić barwę, następnie żółknie i odpada.

Kształty liści:




Budowa liścia:



A -kutykula
B -skórka (epiderma)
C -miękisz asymilacyjny (palisadowy)
D -miękisz gąbczasty
E -wiązka przewodząca: łyko i drewno
F -szparka i aparat szparkowy

Kwiaty



Zasługują na szczególną uwagę-są piękne, intensywnie pachnące, białe. Młode liście, kwiaty i owoce wydzielają olejki eteryczne o silnym zapachu. Kwiat cytrusów składa się z zielonych, małych, zrośniętych ze sobą działek kielicha, korony skladającej się z pięciu dość dużych białych, pięknie pachnących płatków, z pręcikow i ze słupkami. U niektorych gatunków zewnętrzna strona płatków jest różowa i wtedy pąki kwiatowe są różowawe lub lekko purpurowofioletowe, np. mandarynki. W środku kwiatu znajuje się rozszerzony słupek u podstawy z kulistą zalążnią. Dookoła jest dużo pręcików, które są zrośnięte u podstawy. Szyjka pręcika kączy się maczugowatym, wilgotnym znamieniem, do ktorego łatwo przykleja się pyłek. Słupek jest górny, zbudowany z 8-15 owocolistkow. Zalążnia podzelona jest na tyle samo komór.




Owoc



Owoc powstaje po zapyleniu, który do osiągnięcia dojrzałości potrzebuje od 6-14 miesięcy (zależy od gatunku). Wtedy zielona barwa skórki zmienia się na żółtą lub pomarańczową. Owoc tworzy się z zalążni słupka. ze ścian zalązni od wnętrza wrastają wloski, które zmieniają się stopniowo w wydłużone, pęcherzykowate utwory napełnione sokiem. Utwory te rozrastając się wypełniają sczelnie sokiem, stanowiąc jędrne segmenty owocu. Segmenty te łatwo można od siebie oddzielić, jak np. u mandarynki, lub ściśle do siebie przylegają, jak u grejpfruta czy pompeli.

Jest to rodzaj jagody zwana hesperidium o okryta grubą skórką. Zewnętrznie owoce cytrusowe znacznie się od siebie różnią, ale budowę mają taką samą. Owoc sklada się z trzech warst- egzokarpu, mezokarpu i endokarpu. Zewnętrzną część owocu stanowi cienka warstwa egzokarpu. Jest on zielony u młodych owoców, a w miarę jego dojrzewania barwa zmienia się na żółtą lub pomarańczową. W egzokarpie znajdują się gruczoły wytwarzające olejki eteryczne nadające mu gorzki smak. Ta część owocu nie jest spożywana na surowo, tylko po skandyzowaniu skórki. Jedynie kumkwaty i pochodzące od niego krzyżówki skórkę mają jadalną na surowo. Środkowa część owocu zwana jest mezokarpem i jest gruba, biała i bez gruczołów wydzielających olejki eteryczne. Ma ona wysoką zawartość witaminy C i jest uważana za bardzo zdrową część owocu, ale niechętnie jest zjadana. Wyjątkowo gruby mezokarp ma pompela, a cienki klementynka. Endokarp stanowi wewnętrzną warstwę ściany zalążni. Zbudowany jest z pęcherzyków wypełnionych sokiem. Ta część jest zasadniczą, jadalną częścią owoców cytrusowych i bardzo smaczną.

Budowa owocu cytrusowego:



Nasiono:



a - łupina
b - bielmo
c - liścienie
d - zarodek


Na owocowanie cytrusa pozyskanego z nasiona trzeba czekać 15-25 lat (w szklarni 7-10), choć można się też w ogóle nie doczekać przy nieodpowiednich warunkach. Można takie drzewko zaszczepić, lecz wiąże się to z koniecznością zdobycia zrazu (gałązki do szczepienia), operacji na roślinie i oczekiwania na przyjęcie się zrazu. Uzyskanie owoców przez szczepienie rośliny pozyskanej z nasiona nie jest jednak według mnie tak satysfakcjonujące, jak wyhodowanie owocującego drzewka bez stosowania na nim zabiegów inwazyjnych takich, jak szczepienie. Aby przyspieszyć oczekiwania na owocowanie do kilkunastu lat, należy zapewnić warunki jak najbardziej zbliżone do naturalnych, intensywnie przycinać młode pędy, odginać gałązki ku dołowi (przez przywiązywanie ich do głównego pędu lub przywiązywanie do nich lekkich kamyków na sznurkach). Na szczęście są sposoby na uzyskanie owocującego cytrusa już po: 5-7, a dla niektórych gatunków, takich jak kumkwaty, limonki lub kalamondyny po 2-5 latach, ponieważ naturalnie owocują one o wiele szybciej niż pozostałe cytrusy.

W przypadku a) owocowanie jest wynikiem posadzenia nasiona wielozarodkowego (nasiono, którego własnością jest poliembrionia - "zdolność do powstawania kilku lub większej liczby zarodków z jednej komórki jajowej. Nasiona poliembriony wydają nie po jednej sadzonce, jak zwykłe nasiona, lecz po kilka sadzonek. W ten sposób możemy uzyskać z jednego nasiona kilka niezależnie rozwijających się sadzonek, z których jedna zaowocuje już po 5-7 latach. Sadzonka taka dokładnie odziedziczy cechy drzewa macierzystego, więc w taki sposób uda nam się wyhodować drzewko szlachetne z nasiona (lecz będzie to ciągle metoda rozmnażania wegetatywnego, czyli bezpłciowego - przez poliembrionię). Pozostałe sadzonki, które wyrosną z takiego nasiona będą całkiem nowymi krzyżówkami cytrusów ze swoich poprzednich pokoleń. Nasiona wielozarodkowe można pozyskać z pomarańczy, limy (jednak rzadko posiadają one nasiona - na 100 limetek przypada podobno 1 nasiono), grejpfruta, mandarynki, kalamondyny (około 80% jej nasion, to nasiona wielozarodkowe) i cytryny. Nasiona takie można rozpoznać w następujący sposób: należy moczyć je w ciepłej wodzie przez 2-3 dni, dzięki czemu będzie można łatwo zdjąć z nich zewnętrzną twardą, jasną skórkę i następną delikatną brązową skórkę (zostawiając przy tym na końcu nasiona bordową "czapeczkę", aby bielmo rozdzielone na ilość liścieni nie rozpadło się), przez co będzie można zaobserwować ilość zarodków lub ilość części bielma. Cytrusy są dwuliścienne, co oznacza, że zarodek posiada dwa liścienie (nasiono dwuliścienne: a - łupina, b - bielmo, c - liścienie, d - zarodek). Gdy nasiono jest jednozarodkowe, na jego czubku widnieje jeden zielony zarodek, a bielmo jest podzielone wyraźną linią na dwie części. Gdybyśmy zdjęli z drugiego końca nasiona "czapeczkę" i wrzucili je na chwilę do wody, nasiono jednozarodkowe rozchyliłoby się na dwie części. Gdyby nasiono było wielozarodkowe, bielmo składałoby się z tylu segmentów, ile liścieni, czyli co najmniej czterech, ponieważ na jeden zarodek przypadają dwa liścienie.

Różne kształty nasion:

_________________
Witam wszystkich na www.cytrusy.net.pl.

Witaj Gość!
 
 
 

horvat 



Skype: mirekjustynac
Pomógł: 48 razy
Dołączył: 04 Kwi 2010
Posty: 6426
Skąd: Słubice

Wysłany: 2010-08-23, 09:48   

Bardzo fajnie pomyślane i przejrzyście przedstawione ;):
_________________
horvat (pomarańcz, cytryna, mandarynka, grapefruit, coś co lubię)

Głosujmy na naszą stronę:
Kwiaty Top Lista
Rośliny Top lista
 
 
 

Piegowata 



Skype: piegowata_wawa
Pomogła: 1 raz
Dołączyła: 04 Kwi 2010
Posty: 702
Skąd: Warszawa

Wysłany: 2010-08-23, 10:06   

Sławku, kawał dobrej roboty :bravo:
_________________
Głosujmy na naszą stronę:
http://rosliny.toplista.pl/
http://kwiaty.toplista.pl/



ʎɐqǝ uo pɹɐoqʎǝʞ ɐ ʎnq ı ǝɯıʇ ʇsɐן ǝɥʇ sı sıɥʇ
 
 
 

Cytrusałka 



Pomogła: 6 razy
Dołączyła: 04 Kwi 2010
Posty: 2745
Skąd: Głogów

Wysłany: 2010-08-23, 10:27   

Brawo Sławku. :brawo: Temat jest ciekawy i opisany bardzo dokładnie. :spoko:
 
 

Agnieszka Co. 



Pomogła: 4 razy
Dołączyła: 18 Sie 2010
Posty: 1265
Skąd: Żywiec

Wysłany: 2010-09-11, 21:02   

A czy z nasionami wielozarodkowymi nie jest tak, że z nasionka wyrasta jedna "normalna" roślinka z liścieniami będąca mieszańcem (powstała w wyniku zapłodnienia) i kilka bez liścieni, wyksztalconych z komórek rośliny matecznej budujących nasiono?
 
 

Sławomir 



Pomógł: 2 razy
Dołączył: 04 Kwi 2010
Posty: 451
Skąd: Jaszczew

Wysłany: 2010-09-12, 10:17   

Agnieszka Co., zgadza się. Wielozarodkowość jest zwana inaczej poliembrionią, co tłumaczy się powstaniem u roślin wielu zarodków w zalążku, np. u roślin cytrusowych przez wrastanie do zalążka dodatkowych zarodków rozwijających się z komórek sporofitu.
Przedstawia to schemat:

Na końcu przedstawiono nasiono z zarodkami i liścieniami. Niektóre zarodki są wewnątrz nasiona.


Ogólnie można powiedzieć, że takie kom. wnikają do zalążka i są klonami rośliny. Mają identyczny materiał genetyczny. Jednak komórka jajowa ulega zapłodnieniu i miedzy klonami znajduje się mieszaniec.
_________________
Witam wszystkich na www.cytrusy.net.pl.

Witaj Gość!
 
 
 

Agnieszka Co. 



Pomogła: 4 razy
Dołączyła: 18 Sie 2010
Posty: 1265
Skąd: Żywiec

Wysłany: 2010-09-12, 12:38   

No właśnie tak to intuicyjnie wyczuwałam, a w tekście powyżej napisane jest: "...z jednego nasiona kilka niezależnie rozwijających się sadzonek, z których jedna zaowocuje już po 5-7 latach. Sadzonka taka dokładnie odziedziczy cechy drzewa macierzystego, więc w taki sposób uda nam się wyhodować drzewko szlachetne z nasiona (lecz będzie to ciągle metoda rozmnażania wegetatywnego, czyli bezpłciowego - przez poliembrionię). Pozostałe sadzonki, które wyrosną z takiego nasiona będą całkiem nowymi krzyżówkami cytrusów ze swoich poprzednich pokoleń."
Wynika z niego jakby była inna proporcja - 1 sadzonka z komórek wegetatywnych i kilka sadzonek z komórek powstałych w wyniku zapłodnienia.
 
 

Sławomir 



Pomógł: 2 razy
Dołączył: 04 Kwi 2010
Posty: 451
Skąd: Jaszczew

Wysłany: 2010-09-12, 12:40   

Ta druga wersja jest prawidłowa. ;):
_________________
Witam wszystkich na www.cytrusy.net.pl.

Witaj Gość!
 
 
 

Agnieszka Co. 



Pomogła: 4 razy
Dołączyła: 18 Sie 2010
Posty: 1265
Skąd: Żywiec

Wysłany: 2010-09-12, 12:57   

Czyli ucinamy tą 1 roślinkę, która ma liścienie i pozostaje nam roślina identyczna genetycznie z rosliną mateczną (klon).
 
 

lorimmel 



Pomogła: 2 razy
Dołączyła: 06 Lip 2014
Posty: 277
Skąd: Podkarpackie

Wysłany: 2014-08-02, 07:29   

Mam pytanie do Was!
Co z nasionami wielozarodkowymi, w których np. dwa zarodki mają liścienie (każdy po dwa), a reszta nie ma? Czy można założyć, że te z liścieniami są z rozmnażania płciowego, a te bez liścieni są klonami rośliny matecznej? Czy to byłoby błędne uproszczenie?

Wyjaśnię może dokładniej, o co mi chodzi. Ostatnio nasiona kiełkuję na wacie.
Dziś trafiłam na nasiono, którego skorupka pękła prawie na pół, więc ją bardzo delikatnie zdjęłam.
W środku były dwie roślinki z liścieniami (po dwa każda) i rosnącymi korzonkami. Posadziłam je osobno. I był też trzeci (chyba) zarodek: w kształcie łezki, bez żadnych liścieni. Tę część też posadziłam w ziemi.
Niestety na pomysł zrobienia zdjęcia wpadłam za późno.

I stąd pytanie: czy to ta "trzecia część" jest tym klonem, o który chodzi? A obie z liścieniami są krzyżówką z zapłodnienia? Bo tak mi wynika z tego, co przeczytałam w tym wątku, ale mogłam przecież źle Was zrozumieć.
 
 

lorimmel 



Pomogła: 2 razy
Dołączyła: 06 Lip 2014
Posty: 277
Skąd: Podkarpackie

Wysłany: 2014-08-25, 23:41   

Eksperci tu nie zaglądają, więc wkleję to co udało mi się znaleźć na amerykańskich stronkach sadowniczych.
Proporcje wyglądają ponoć tak:




Czyli jedna nowa krzyżówka, kilka klonów rośliny macierzystej.

Inna ciekawa informacja z tej samej strony:
"Zarodki będące klonami rośliny macierzystej rozpoczynają rozwój zaraz po zapyleniu. Zarodki będące nową krzyżówką zaczynają się rozwijać dopiero po czterech tygodniach, więc zostają często wyparte przez klony rośliny macierzystej."

Czyli wynikałoby z tego, że nawet jeśli z nasiona wykiełkuje jedna siewka, może ona być klonem, bo klon wyparł zarodek powstały z zapylenia. A jeśli wykiełkuje więcej siewek, to wszystkie mogą być klonami, bo zygota nie wytrzymała konkurencji.

ŹRÓDŁO
 
 

Mrush 



Skype: mrush.
Pomógł: 9 razy
Dołączył: 29 Gru 2012
Posty: 1173
Skąd: Rzeszów

Wysłany: 2014-08-26, 09:14   

Czyli loteria :) i wszystkie z wielozarodkowego trzeba uprawiać, aż zaowocują i będzie wiadomo, która to ta "inna" ...
_________________
Mandarynka - Rubino Rosso, (w planach Cleopatra), Kumquat - Kucle i Fortunella Margarita, Pomarańcza - Sinensis, Cytryna - coś jest, Kalamondyna - też jest, Lima - się pozmieniało (coś pomyślę), Pomelo, etc. - nie.
 
 
 

horvat 



Skype: mirekjustynac
Pomógł: 48 razy
Dołączył: 04 Kwi 2010
Posty: 6426
Skąd: Słubice

Wysłany: 2014-08-26, 20:18   

Myślę, że w warunkach domowych sprawa raczej trudna do ogarnięcia ;)
_________________
horvat (pomarańcz, cytryna, mandarynka, grapefruit, coś co lubię)

Głosujmy na naszą stronę:
Kwiaty Top Lista
Rośliny Top lista
 
 
 

Mrush 



Skype: mrush.
Pomógł: 9 razy
Dołączył: 29 Gru 2012
Posty: 1173
Skąd: Rzeszów

Wysłany: 2014-08-27, 09:55   

Można hodować i te 30 lat z pasją, bez nacisku na owoce. ;)
_________________
Mandarynka - Rubino Rosso, (w planach Cleopatra), Kumquat - Kucle i Fortunella Margarita, Pomarańcza - Sinensis, Cytryna - coś jest, Kalamondyna - też jest, Lima - się pozmieniało (coś pomyślę), Pomelo, etc. - nie.
 
 
 
Wyświetl posty z ostatnich:   
Odpowiedz do tematu
Nie możesz pisać nowych tematów
Nie możesz odpowiadać w tematach
Nie możesz zmieniać swoich postów
Nie możesz usuwać swoich postów
Nie możesz głosować w ankietach
Dodaj temat do Ulubionych
Wersja do druku

Skocz do:  

Powered by phpBB modified by Przemo © 2003 phpBB Group designed by szpak


www.cytrusy.net.pl

Chcesz zareklamować swoją stronę na naszym forum skontaktuj się z Administratorem

Polecane miejsca w sieci - LINKIPortal - newsy www.cytrusy.net.pl

Strony o kwiatach  Strony o roślinach Ranking stron


"Wszystkie prawa zastrzeżone"©. Zakaz powielania i rozpowszechniania treści oraz zdjęć z forum bez zgody autora i Administratora